Przegląd Zachodni

Tematyka „Przeglądu Zachodniego” w 2018 r.

Redakcja kwartalnika „Przegląd Zachodni” zaprasza do składania artykułów, materiałów, przeglądów i komentarzy, recenzji oraz relacji przeznaczonych do publikacji w 2018 r., a także prosi o przekazywanie sugestii i propozycji dotyczących tematyki kolejnych numerów oraz informacji o planowanych tekstach.

Nr 1/2018

Europa – pomost czy twierdza?

         Nieco ponad ćwierć wieku po zażegnaniu podziału Wschód-Zachód Europa ponownie staje wobec pytania o zdolność przełamywania barier i prowadzenia konstruktywnego, pokojowego dialogu – zarówno na forum Unii Europejskiej, jak i w bliższym i dalszym otoczeniu międzynarodowym. Zmieniający się układ globalnych interesów i przesuwające się punkty geopolitycznej ciężkości stawiają kolejny raz pytanie o miejsce i rolę Europy. Czy pomna swych doświadczeń, zachowa rolę pomostu łączącego multipolarny świat, czy stanie się zamkniętą twierdzą? Czy europejską wspólnotę przekreślą egoizmy, najjaskrawiej ujawnione w Brexicie, czy UE utrzyma i rozwinie swą integrującą charyzmę? Jaki kształt przybierze ona w obliczu zmieniających się preferencji politycznych i zachowań społecznych w poszczególnych państwach? Jak zewnętrzne wyzwania zmodyfikują „europejskie podwórko”? Czy możliwe będzie budowanie wspólnoty wobec tlącego się na wschodzie kontynentu konfliktu wokół podstawowych spraw suwerenności?

Termin nadsyłania tekstów: koniec listopada 2017 r.

 

Nr 2/2018

Era Angeli Merkel

         Wybory do Bundestagu 2017 r. potwierdziły zasadnicze zmiany na niemieckiej scenie politycznej. Jest to fascynujące pole obserwacji zachowań wyborczych i analiz politologicznych.

Wynik wyborów odzwierciedla wielopłaszczyznowe przeobrażenia dokonujące się w niemieckim społeczeństwie, gospodarce, kulturze czy w relacjach z otoczeniem międzynarodowym. Dzisiejsza RFN łączy bagaż historii, tradycje bońskiej demokracji oraz wielkie, ciągle niedokończone dzieło zjednoczenia z nowymi wyzwaniami społecznymi, politycznymi i międzynarodowymi. Czy mamy do czynienia ze schyłkiem ery kanclerz Angeli Merkel, który okaże się otwarciem nowego rozdziału w dziejach kraju, tyle razy odciskającego swój ślad na losach Europy? Jak wewnętrzne przeobrażenia rzutują na postrzeganie RFN z zewnątrz? Czym są powracające obawy przed Niemcami – wynikiem ich zmieniającej się pozycji czy efektem żywych ciągle stereotypów lub prób instrumentalizacji?

Do studiów i analiz dotyczących perspektyw dla Niemiec zapraszamy badaczy, którzy dostrzegają postępujące zmiany, a także tych, którzy analizują miejsce i rolę Niemiec w Europie i świecie.

Termin nadsyłania tekstów: koniec stycznia 2018 r.

 

Nr 3/2018

Niepodległość Polski – sto lat później

Stulecie odzyskania przez Polskę niepodległości skłania do namysłu nad genezą II Rzeczypospolitej oraz spojrzenia na dzieje państwa, które w mijającym wieku zaledwie przez jego połowę było w pełni niepodległe. To okazja do szerszej refleksji na temat niepodległości, suwerenności, miejsca Polski w Europie i relacji z sąsiadami. Jubileusz inspiruje do studiów nad pojęciami, wokół których również aktualnie toczy się debata, a nawet ideowy spór: praworządności, niezależności, suwerenności, solidarności europejskiej, demokracji, wolności. Chęć bliższego zapoznania się z działaniami Polaków na rzecz odbudowy niepodległego państwa skłania do wyjścia poza poglądy tak znanych postaci jak Józef Piłsudski czy Roman Dmowski i sięgnięcie do wizji zawartych w literaturze czy w pisarstwie mniej znanych publicystów. Jaka miała być wymarzona przez nich Polska?

Przywołując początki niepodległego państwa polskiego nie sposób pominąć kształtowania się polskiej państwowości w wymiarze terytorialnym, prawno-ustrojowym, społecznym czy gospodarczym. Odradzająca się Polska była ojczyzną również mniejszości narodowych. Jaki był ich stosunek do państwa polskiego, czy mniejszości zamierzały wiązać z nim swoją przyszłość, czy uważały się za obcych? Z pewnością należy nawiązać do uwarunkowań międzynarodowych po I wojnie światowej. Na ile jej skutki umożliwiły Polakom odbudowę państwa? Jak skuteczne były zabiegi dyplomatyczne na rzecz przyszłej Polski, zarówno podczas wojny, jak i po jej zakończeniu? Jaki był stosunek mocarstw do niepodległości Polski?

Termin nadsyłania tekstów: koniec kwietnia 2018 r.

 

Nr 4/2018

Sport – narzędzie polityki?

         Od wieków idea rywalizacji, potrzeba rekreacji czy zaspokajająca ciekawość świata turystyka służą poznaniu, poszerzeniu i wzbogaceniu spojrzenia na wspólnotę narodów, upowszechnieniu pokojowego dialogu. Ze względu na swą popularność i powszechny charakter, a w czasach najnowszych szeroki przekaz medialny oraz rosnącą komercjalizację, sport nie pozostał wolny od prób jego instrumentalizacji. Wydarzenia sportowe oraz towarzyszący im rozgłos i zbiorowe emocje nie od dziś sprawiają, że politycy, a także różnej proweniencji liderzy, apologeci łatwych idei i populiści próbują wykorzystać potencjał sportu do realizacji doraźnych planów i interesów. Przysłowiową drugą stronę medalu stanowi łatwość, z jaką instytucje sportu ulegają takim wpływom. A może szlachetne idee zatraciły już swój blask, przytłoczone utylitarnymi nadużyciami, stały się ofiarą wielkiej manipulacji? Przykłady Igrzysk Olimpijskich w Berlinie w 1936 r., powojennej rywalizacji bloków politycznych przejawiającej się bojkotem wielkich imprez sportowych czy wydarzenia, które - na przekór rezultatom sportowym - pamięć zbiorowa zachowała jako chwile triumfów dowodzą, w jak różny sposób sport współtworzy dzieje. Zaproponowany temat otwiera szerokie pole studiów i refleksji dla historyków, a także badaczy rzeczywistości społecznej, kulturoznawców, antropologów czy nawet filozofów.

Termin nadsyłania tekstów: koniec lipca 2018 r.

 

Więcej informacji

Instytut Zachodni w Poznaniu

ul. Mostowa 27 A
61-854 Poznań
NIP: 783-17-38-640