2020-1 (374) Europejskie "naczynia połączone"

Otwierające rocznik 2020 wydanie „Przeglądu Zachodniego” zdominowała tematyka Unii Europejskiej, a poszczególne artykuły wskazują problemy żywe i absorbujące nie tylko polityków oraz prawodawców, ale dotykające codziennej egzystencji mieszkańców Starego Kontynentu. Pytania o rzeczywisty potencjał UE, jej zdolność pokonywania politycznych i ustrojowych kryzysów oraz potrzebę zbliżania wspólnotowych instytucji do obywateli nie są niekończącym się europejskim hamletyzowaniem, lecz dokumentują kolejne etapy dynamicznie toczącej się integracji. Kryzys migracyjny czy zmieniające się trendy na scenach politycznych poszczególnych państw członkowskich szybko znajdują odzwierciedlenie w działaniach UE, podobnie jak ‒ wychylające się ku Chinom i pozostawiające znak zapytania przy Stanach Zjednoczonych Ameryki ‒ wahadło polityki globalnej. Rozbieżności dzielące państwa unijne w sprawach azylu, słaba efektywność instytucji angażujących obywateli w stanowienie prawa czy niewspółmierne do możliwości wsparcie udzielane wschodnim sąsiadom mogą być przedmiotem krytyki.

Dostrzegając te niedomagania, nieporadności wynikające z natury UE i liczby państw członkowskich czy wreszcie narodowe egoizmy, warto jednak spojrzeć wstecz, by docenić jej dotychczasowe osiągnięcia. Europejskie „naczynia połączone‟ niejednokrotnie równoważyły pokusy wyboru odrębnej drogi, a godność człowieka i aspiracje państw pragnących współtworzyć Wspólnoty były twórczymi impulsami dla przełamywania barier.