Archiwum czołowego szpiega NRD sprzedane amerykańskiej instytucji
#NRD #MarkusWolf #HooverInstitution #Ostermann #CondoleezzaRice
Media niemieckie właśnie ujawniły, że osobiste archiwum Markusa Wolfa (1923-2006), szefa wywiadu NRD, zostało sprzedane Hoover Institution, najważniejszej amerykańskiej placówce zajmującej się badaniami historycznymi, funkcjonującej w sąsiedztwie Stanford University w Kalifornii. W jej zbiorach znajduje się m.in. wiele materiałów dotyczących historii Polski, w tym dokumenty związane z ruchem Solidarność. Zasoby archiwum Wolfa będą stopniowo digitalizowane, a następnie udostępnione czytelnikom.
Przejęcie przez Hoover Institution dokumentów Wolfa stało się dokładnie w 20. rocznicę śmierci tego czołowego szpiega komunistycznego państwa wschodnioniemieckiego, który sam siebie uważał za szpiega „dżentelmena”. Dla innych natomiast był „głową przestępczej organizacji, która niszczyła rodziny, szantażowała ludzi i chciała podważać wolność na Zachodzie” − jak to określił Gerhard Löwenthal, czołowy dziennikarz ZDF, sam będący ofiarą działalności służb kierowanych przez Wolfa.
Informując o decyzji amerykańskiej instytucji o nabyciu zbiorów, zacytowano opinię historyka Christiana F. Ostermanna, specjalisty od zimnej wojny, pracującego obecnie nad pierwszą naukową biografią Wolfa, który stwierdził: „Kolekcja Markusa Wolfa oferuje unikalny wgląd w świat międzynarodowego komunizmu, szpiegostwa w czasie zimnej wojny i polityki po zimnej wojnie z perspektywy szefa wywiadu NRD”. Jego zdaniem jest to „wyjątkowo ważny wkład w wiedzę o kluczowych punktach zwrotnych i konfliktach XX wieku”.
„Jako młoda badaczka zajmująca się Związkiem Radzieckim i Europą Środkowo-Wschodnią, a nawet jako współpracowniczka Rady Bezpieczeństwa Narodowego w czasie prezydentury George'a H.W. Busha pod koniec zimnej wojny, dałabym wówczas wszystko, aby mieć dostęp do tych materiałów” − skomentowała z kolei nabycie kolekcji Condoleezza Rice, obecna dyrektor Hoover Institution, a wcześniej, w administracji George’a W. Busha jr., sekretarz stanu.
Zasób przekazany do USA obejmuje obszerne korespondencje, protokoły z posiedzeń partii i służb specjalnych, dokumenty z procesów sądowych oraz albumy ze zdjęciami, zawierającymi odręczne dedykacje znanych osób. Ponadto znajdują się w nim dziesiątki szkiców, rękopisów i materiałów wykorzystanych w opublikowanych przez Wolfa pracach. Wszystko to umożliwi − jak podkreśla Rice − „analizy historyczne, które mogą rzucić światło na współczesne kwestie polityczne i stanowić niezastąpione źródło dla naukowców przyszłych pokoleń”. (J. Kiwerska)