UE wzmacnia swoją obecność na Grenlandii
#UE #Grenlandia #Arktyka #USA
Unia Europejska przygotowuje nową strategię arktyczną, która ma wzmocnić jej pozycję w narastającej rywalizacji geopolitycznej o Grenlandię i region Dalekiej Północy. W przeciwieństwie do strategii z 2021 r., koncentrującej się na klimacie i ochronie środowiska, nowy dokument kładzie większy nacisk na bezpieczeństwo, odporność infrastruktury krytycznej oraz zacieśnianie więzi gospodarczych i politycznych Grenlandii z Europą. Zmiana priorytetów odzwierciedla rosnące znaczenie militarne i gospodarcze Arktyki, intensyfikację aktywności Rosji i Chin oraz napięcia w relacjach transatlantyckich wywołane ponawianymi przez Donalda Trumpa deklaracjami dotyczącymi przejęcia kontroli nad Grenlandią.
Jednym z głównych instrumentów jest zwiększenie europejskiego zaangażowania finansowego i inwestycyjnego na Grenlandii. Komisja Europejska zapowiedziała przeznaczenie dodatkowych 200 mln euro na projekty związane z odnawialnymi źródłami energii, wydobyciem surowców krytycznych oraz budową podmorskiego kabla zapewniającego bezpośrednie połączenie telekomunikacyjne Grenlandii z Europą. Równolegle w ramach kolejnych wieloletnich ram finansowych UE planowane jest zwiększenie środków przeznaczonych dla Grenlandii z 225 mln do 530 mln euro.
Istotnym elementem nowego podejścia ma być również wzmocnienie zdolności UE do monitorowania sytuacji bezpieczeństwa w Arktyce i na północnym Atlantyku. Planowane jest utworzenie morskiego centrum bezpieczeństwa, odpowiedzialnego za obserwację ruchu statków, identyfikację jednostek należących do tzw. rosyjskiej „floty cieni” oraz wczesne wykrywanie zagrożeń dla infrastruktury podmorskiej, w tym kabli telekomunikacyjnych. Uzupełnieniem tych działań mają być inwestycje w łączność satelitarną i strategiczną infrastrukturę na Grenlandii, zwiększające odporność regionu na zagrożenia hybrydowe. KE rozważa ponadto rozwój europejskich zdolności operacyjnych w warunkach arktycznych, w szczególności poprzez rozbudowę floty lodołamaczy z wykorzystaniem potencjału fińskiego przemysłu stoczniowego.
Strategicznym celem tych działań jest trwałe wzmocnienie europejskiej obecności w Arktyce oraz pogłębienie powiązań gospodarczych, infrastrukturalnych i politycznych Grenlandii z Unią Europejską. Wyspa, pozostająca autonomicznym terytorium Królestwa Danii, lecz znajdująca się poza terytorium UE, zyskuje tym samym coraz większe znaczenie w europejskiej polityce bezpieczeństwa. (R. Szymanowski)
https://www.politico.eu/article/5-things-the-eu-wants-to-change-about-its-arctic-policy/
