Ambasador Niemiec kończy misję w Rosji
#Niemcy #Rosja #Lambsdorff #Zacharowa
Alexander Graf Lambsdorff, ambasador Niemiec w Moskwie, na zakończenie swojej misji dyplomatycznej w Rosji przedstawił w wywiadzie dla tygodnika „Der Spiegel” bardzo krytyczny bilans trzech lat tam spędzonych. Dyplomata, który ma objąć placówkę w Tel Awiwie, stwierdził z ubolewaniem, że Kreml nie jest zainteresowany pokojem z Ukrainą. W jego ocenie rosyjskie władze nie wykazały gotowości do poważnych negocjacji, a Władimir Putin pozostaje zdecydowany kontynuować agresję z zamiarem rozstrzygnięcia wojny na korzyść Rosji.
Lambsdorff zwraca uwagę, że polityka Kremla coraz wyraźniej wpływa nie tylko na działania państwa, lecz także na model społeczny. Jego zdaniem Rosja zbliża się do wzorców znanych z okresu radzieckiego, gdyż rośnie znaczenie nacjonalizmu, militaryzmu i konserwatywnej wizji społeczeństwa. Elementy wychowania wojskowego pojawiają się już w szkołach, z kolei kobietom coraz silniej przypisywana jest tradycyjna rola żony i matki. Lambsdorff potwierdził także wcześniejsze doniesienia medialne o zamiarze Putina ogłoszenia mobilizacji po wrześniowych wyborach do Dumy Państwowej.
Najbardziej alarmująca jest jednak ocena skali represji. Dyplomata przywołuje przypadki wieloletnich wyroków więzienia za publikacje internetowe, działalność pokojową lub prowadzenie klubów dla społeczności LGBTQ+. Nie są to odosobnione incydenty – mówił Lambsdorff – lecz przejawy postępującej „restalinizacji”, w której aparat państwowy coraz ostrzej karze osoby sprzeciwiające się oficjalnej polityce i konserwatywnej transformacji państwa. Równolegle władze pogłębiają izolację informacyjną Rosjan poprzez blokowanie Internetu i ograniczanie dostępu do treści pochodzących z Zachodu.
Ambasador powtórzył, że z powodu wsparcia udzielanego Ukrainie Niemcy są traktowane przez Rosję jako państwo „nieprzyjazne”. Przyznał, że jego dostęp do przedstawicieli Kremla był niewielki i trudny. Ponadto – jak dodał – był regularnie obserwowany przez Federalną Służbę Bezpieczeństwa. Rosyjskie służby utrudniały również niemieckim dziennikarzom uzyskanie wiz oraz starały się skomplikować im pracę, np. wzywając ich rosyjskich rozmówców na przesłuchania. Lambsdorff skonstatował, że choć kanały dyplomatyczne formalnie istnieją, to ich działanie nie przekłada się na konstruktywny dialog.
O stanie stosunków niemiecko-rosyjskich świadczy również incydent, do którego niedawno doszło. Lambsdorff został wezwany do rosyjskiego MSZ w związku z opublikowaniem w mediach społecznościowych niemieckiej ambasady filmiku o kłopotach z paliwem w Rosji. W dołączonym komentarzu ambasada wskazywała, że rozwiązaniem byłoby zakończenie rosyjskiej agresji na Ukrainie. Według Lamsbdorffa film miał dotrzeć do znacznie większej liczby odbiorców, niż zakładano, co wywołało negatywną reakcję rosyjskich władz. Będąc w gmachu MSZ w Moskwie, ambasador Niemiec doświadczył afrontu ze strony rzeczniczki resortu Mariji Zacharowej, która odmówiła podania mu ręki.
Z wypowiedzi niemieckiego dyplomaty wynika, że Rosja nie zmierza obecnie ani ku kompromisowi w sprawie Ukrainy, ani ku liberalizacji wewnętrznej. Przeciwnie – trwająca agresja, represje wewnętrzne, militaryzacja społeczeństwa i izolacja od Zachodu tworzą jedną spójną trajektorię polityczną, która ogranicza przestrzeń dla dialogu i zwiększa ryzyko dalszej eskalacji, a także potwierdza zamiar prowadzenia długotrwałej wojny. (V. Savinok)
