Nowa wystawa w „Topographie des Terrors” w Berlinie
#Berlin #TopographiedesTerrors #wystawa #holocaust #wiedzaNiemców #Weimer
W centrum dokumentacyjnym „Topographie des Terrors” w Berlinie 24 marca 2026 r. otwarto wystawę pt. „Der Holocaust – Was wussten die Deutschen?”, na której pokazano, jaki był stan wiedzy ówczesnych Niemców na temat dokonującej się zagłady Żydów. Uwagę skupiono więc nie na tych, którzy byli sprawcami czy ofiarami Holocaustu, lecz na „zwykłych” Niemcach. Na wystawie zgromadzono ponad 300 eksponatów pochodzących z 95 archiwów, ze zbiorów publicznych i kolekcji prywatnych.
Ekspozycja została podzielona na trzy obszary tematyczne. W części pierwszej – zatytułowanej „Propaganda” – przedstawiono treści dotyczące prześladowań i mordowania ludności żydowskiej, jakie sami naziści kierowali do społeczeństwa. W części drugiej – „Doniesienia z życia codziennego” – w centrum uwagi znalazły się pogłoski i nieoficjalne informacje krążące na temat masowych mordów. Część trzecia – „Od puzzli do całego” – pokazuje sposób, w jaki Niemcy starali się połączyć te szczątkowe informacje, by stworzyć z nich obraz całości.
Obecny na wernisażu wystawy minister stanu ds. kultury i mediów Wolfram Weimer podkreślił jej znaczenie dla niemieckiej kultury pamięci. Stwierdził, że wystawa ta, dotycząc także pokoleń powojennych, pokazuje nowy wymiar świadomości społecznej. Główne pytanie – mówił Weimer – odnosi się do obecnego stanu wiedzy na temat Holocaustu, a także naszych reakcji na współczesne bezprawie, dyskryminację i zagrożenie dla społeczności żydowskiej. Jego zdaniem wystawa dowodzi, jak szybko obojętność może się zamienić w „bierne uczestnictwo” oraz jak błyskawicznie „przyzwalająca wiedza” może prowadzić do „agresywnego współsprawstwa”. Pamiętanie o tym jest naszą misją – przekonywał Weimer, dodając, że „nie ma żadnego usprawiedliwienia” ani „żadnej wymówki”, aby – będąc świadkami bezprawia – biernie stać z boku.
Centrum dokumentacyjne „Topographie des Terrors” jest instytucją, która przekazuje wiedzę na temat zbrodni narodowego socjalizmu popełnionych w całej Europie. Opiekę nad nim sprawuje fundacja o tej samej nazwie, powołana do życia przez Senat Berlina w 1992 r. oraz finansowana ze środków federalnych i budżetu kraju związkowego Berlin. Fundacja ta sprawuje też pieczę (od 2005 r.) nad Centrum dokumentacji (Dokumentationszentrum NS-Zwangsarbeit), gromadzącym dokumenty i świadectwa dotyczące pracy przymusowej w okresie nazizmu, znajdujące się w Berlinie-Schöneweide. (M. Wagińska-Marzec)
https://kulturstaatsminister.de/erinnern-braucht-aufarbeitung
